Met een hoogte van meer dan drie meter was de reusachtige moa de grootste vogel die ooit op aarde heeft rondgelopen. Duizenden jaren lang zwierf deze vleugelloze herbivoor door Nieuw-Zeeland, waar hij zich voedde met bomen en struiken, totdat de mens zijn intrede deed. Tegenwoordig is de kennis over dit indrukwekkende dier vooral bewaard gebleven via mondelinge overlevering van de Māori en door duizenden vondsten van botten, gemummificeerd weefsel en af en toe een veer.
Deze week maakte het Amerikaanse bedrijf Colossal Biosciences echter bekend dat de reuzenmoa is toegevoegd aan hun lijst van uitgestorven dieren die ze proberen terug te brengen, naast onder meer de wolharige mammoet, de dodo en de Tasmaanse tijger. De aankondiging wekte publieke opwinding, maar ook forse scepsis bij veel wetenschappers, die twijfelen of het überhaupt mogelijk is om deze vogel – die ongeveer een eeuw na de komst van de eerste Polynesische bewoners, zo'n 600 jaar geleden, uitstierf – weer tot leven te wekken.
# De waanzin van het "terugbrengen" van uitgestorven dieren: Een tragikomische droom van de mensheid
Het is een van de meest illustere en tegelijkertijd krankzinnige ideeën die de mensheid ooit heeft kunnen bedenken: het terughalen van uitgestorven dieren. Je zou denken dat we na duizenden jaren van roekeloos gebruik van de aarde, oorlogen, vervuiling en het kapotmaken van ecosystemen eindelijk zouden leren respect te tonen voor de natuur en haar bewoners. Maar nee, in plaats daarvan besluiten we collectief dat het een geweldig idee is om uitgestorven diersoorten weer uit hun graf te halen. Als het niet zo tragisch was, zou het bijna grappig zijn.
## De illusie van wetenschappelijke controle
Laten we beginnen met de zogenaamde wetenschappelijkheid van dit alles, of beter gezegd, het totale gebrek daaraan. Opeens wordt genetica dé wonderoplossing voor alles: haal een beetje DNA van een mammoet, gooi er wat technologie tegenaan, en voilà – de "wederopstanding" van het beest! We zullen zelfs de dodo weer tot leven brengen, alsof dat het meest natuurlijke van de wereld is. Het lijkt wel een scenario uit een slechte sciencefictionfilm, waarin de mensheid door zijn eigen arrogantie de natuur een tweede kans geeft.
Natuurlijk hebben we geen idee van de langetermijneffecten of de gevolgen van deze 'herintroductie'. We gaan gewoon door met experimenteren met iets waarvan we de regels niet eens begrijpen. We brengen dieren terug in ecosystemen die volledig zijn veranderd, zonder te beseffen dat de natuur een perfect werkend systeem is waarin wij, de egoïstische apen, slechts een klein raderwerk vormen.
## De ware motivatie: menselijke arrogantie
Dan is er de echte kicker: de menselijke motivatie. Waarom zou je een uitgestorven dier willen terughalen, behalve om het te gebruiken voor je eigen egoïstische doeleinden? Wat is het volgende? Een dodo als prestigeobject in je tuin, alsof het een chique kunstwerk is? Of misschien een mammoet die je kunt tentoonstellen in een dierentuin om er extra bezoekers mee te lokken?
De mensheid heeft in al zijn wijsheid eindelijk bedacht dat we de natuur kunnen "repareren" door alles te herstellen wat we hebben vernietigd. Uiteraard zonder enige zelfreflectie over hoe we op dit moment aan de rand van ecologische zelfvernietiging staan. We maken alles kapot en noemen het dan "herstelwerk".
## De bittere ironie
De ironie is rijk: dezelfde mensen die uitgestorven dieren willen terugbrengen, zouden waarschijnlijk niet eens hun eigen planeet kunnen redden. Ze zouden eerder een plastic zak door de oceaan laten drijven, terwijl ze vol enthousiasme verklaren dat we de neanderthaler binnenkort weer kunnen laten rondlopen. Want dat is de logica: de dode natuur is blijkbaar aantrekkelijker dan de levende, zolang het maar gepaard gaat met de illusie van menselijke controle.
Het probleem is simpel: mensen hebben zo'n immense drang naar controle dat ze niet kunnen accepteren dat de wereld verdergaat zonder hun tussenkomst. Onze arrogantie kent geen grenzen. We zetten de natuur voortdurend naar onze hand, denken dat we de baas zijn, en wanneer we iets kapotmaken, gooien we er gewoon wat technologische magie tegenaan om het weer in elkaar te puzzelen. Wat kan er misgaan?
## De absurditeit van de praktijk
Stel je de praktische gevolgen eens voor: een stel dodo's die weer in het wild rondlopen, maar dit keer met een smartphone-chip in hun lichaam, omdat de mensheid het geweldig zou vinden om ze via Instagram te volgen. Het is het soort absurditeit dat alleen mogelijk is in een wereld waarin we al genoeg vernietigen en de gevolgen daarvan afdoen als "een leuk project".
## Een pleidooi voor nederigheid
Het herstel van uitgestorven dieren is geen wetenschappelijke doorbraak – het is een monumentale uiting van menselijke egoïstische waanzin. De dieren zijn weg, en het zou ons sieren om dit te accepteren in plaats van te proberen ze weer tot leven te wekken voor onze eigen amusement.
We zouden beter af zijn als we simpelweg onze handen van de natuur afhouden, stoppen met het verwoesten van het milieu en leren de diversiteit die we nog hebben te beschermen. Maar dat zou te veel verlangen van een soort die zich niet kan voorstellen dat het ooit een fout zou kunnen maken.
Misschien is het de hoogste tijd om te erkennen dat we niet altijd degenen zijn die moeten herstellen, en dat het beter is om de dingen die we hebben met respect en zorg te behandelen – in plaats van ze te proberen te recreëren als attracties in een natuurpretpark.
Ja, ik ben het met het artikel eens. Echter dat de wereld absurd is en de mens arrogant en krankzinnig zijn een gegeven. Dat gaat ons er niet van weerhouden deze uitvinding te doen, mits mogelijk.
Het herstel van uitgestorven dieren is geen wetenschappelijke doorbraak – het is een monumentale uiting van menselijke egoïstische waanzin
Het is allebei. Het zou een doorbraak van jewelste zijn én egoïstische waanzin.
De vraag is: hoe staan we er nu voor met deze 'Jurassic park droom'? Misschien dat iemand met verstand van biologie en genetica z'n licht erop kan schijnen.
Puzzels
