Puzzel Puzzels
Gast
Artikelen: 0

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

wnvl1 schreef: do 11 sep 2025, 23:18 Ik denk dat numerieke benaderingen de meeste leden op dit forum niet interesseert, maar dikwijls is het wel zo dat als je symbolisch gaat rekenen, het qua notatie te omslachtig wordt.
Men moet daar natuurlijk wel de tijd voor hebben en nemen bij lange uitwerkingen. Dat heeft meestal geen prioriteit. Maar ook m.b.t. het begrijpen van de gebruikte vergelijkingen, wat m.i. veel belangrijker is.

Uiteindelijk is het of een doel van een studie alles, vergelijkingen bijvoorbeeld, zelf af te kunnen leiden. Maar het is voor hobbyisten, the curious minds, maar net waar men genoegen mee neemt. Wat zoals ik hier vaak lees "de essenties" zijn, waar het op neerkomt dus.

ads

Steun Sciencetalk Super Mario Party: Jamboree - Nintendo Switch

Super Mario Party: Jamboree - Nintendo Switch

Bekijk product

Steun Sciencetalk bol cadeaukaart - 10 euro - HiepHiep

bol cadeaukaart - 10 euro - HiepHiep

Bekijk product

Steun Sciencetalk Double A Premium printpapier ft A4, 80 g, pak van 250 vel

Double A Premium printpapier ft A4, 80 g, pak van 250 vel

Bekijk product

Gast
Artikelen: 0

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

HansH schreef: vr 12 sep 2025, 19:54 dat kan maar dan hebben ze niet meer alle drie dezelfde snelheid v. geen idee of alle 3 met v een byzondere consequentie heeft.
Ja!! Ik nam aan dat je voor p3, v=0 nam.

Als je p3 een snelheid zou geven, moet je dat het geheel wel geven, want anders komt p3 nooit weer samen met p1 of p2. Maar als je werkelijk niets mag bepalen van P3’s frame zou je die in principe evengoed weg kunnen laten.

Maar goed, ik ben best benieuwd. En zal me er niet mee bemoeien met suggesties en voorstellen voor een andere benadering e.d.
Scispace Scispace

Scispace is dé ai voor wetenschappers en onderzoekers. Ga naar SciSpace en profiteer van één van de beste ai's.

Scispace

Gebruikersavatar
wnvl1
Artikelen: 0
Berichten: 5.805
Lid geworden op: di 20 jul 2021, 21:43

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

Mijn idee is om over te gaan naar een assenstelsel met centrum 1 van de cirkels en dat mee roteert met die cirkel. Ik zou dan de andere cirkel ook transformeren en voor die wereldlijn de eigentijd berekenen. Misschien is dat nogal banaal achteraf gezien en niet zo interessant. Het is wel goed te doen, dus we zullen het proberen, maar zal na het weekend zijn.

Een interessante aanvullende paper is

https://spada.uns.ac.id/pluginfile.php/ ... download=1

Daarin gaat het vooral over het synchronisatie probleem. Dat is leesbaar voor niet-specialisten.
Bij het opstellen van mijn bijdragen maak ik regelmatig gebruik van AI als hulpmiddel voor analyse en formulering
Gast
Artikelen: 0

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

wnvl1 schreef: vr 12 sep 2025, 22:03 Misschien is dat nogal banaal achteraf gezien en niet zo interessant.
Hah, ja. Op het eerste gezicht, ook die van vijf, lijkt het wel wat zo en zat ik iig nogal moeilijk te denken.
Gebruikersavatar
HansH
Artikelen: 0
Berichten: 8.733
Lid geworden op: wo 27 jan 2010, 14:11

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

laten we gewoon beginnen met wat het makkelijkst is en toch inzicht oplevert. dus neem gewoon als uitgangspunt waarvan je denkt dat het het beste inzicht oplevert.
Gast
Artikelen: 0

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

Zolang je niet hoopt op inzicht iets vanuit een roterend referentiestelsel te berekenen geeft de stof uit het artikel een prima benadering.

... voor berekeningen vanuit een roterend frame (niet-inertiaalstelsel) of iets "bekeken" vanuit een roterend stelsel oid, zou je vast ook niet vragen over een "circulair drieling-paradox" (al heet het topic "tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling" om één of andere reden).
Gebruikersavatar
tuander
Artikelen: 0
Berichten: 843
Lid geworden op: ma 25 jul 2016, 10:36

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

t-as roteren cirkels
Sorry, ik heb niet alles gelezen, maar was zelf toevallig ook bezig met zo iets. Misschien is mijn afbeelding behulpzaam? in mijn visie komt een deeltje in de accelerator ring na een rondje terug op punt O. Dit staat niet in de weg dan de t'=0 as geroteerd kan zijn voor een ander deeltje (waarnemer) die met een eenparige snelheid beweegt. Excuus als ik niets zinnigs bijdraag
Gast
Artikelen: 0

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

(Ik doelde trouwens op vijf zijn gevonden artikel. Bij die van wnvl1 wordt alles vanuit het labframe (dus analoog aan p3's inertiaalstelsel) berekend en gaat het om clocksynchonisatie-problemen volgens mij (heb het enkel snel diagonaal wat doorgenomen). Dus kun je m.i. dan evengoed een gebruikelijke berekening voor het paradox maken.)
Gebruikersavatar
HansH
Artikelen: 0
Berichten: 8.733
Lid geworden op: wo 27 jan 2010, 14:11

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

Gast schreef: za 13 sep 2025, 04:27 al heet het topic "tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling" om één of andere reden).[/i]
Dat is omdat zowel snelheid (inclusief richting daarvan) als versnelling blijkbaar van invloed zijn op tijdsdilatatie. Voor het volgen van de cirkelbaan is versnelling nodig. vandaar dus de naam van het topic.
Gebruikersavatar
HansH
Artikelen: 0
Berichten: 8.733
Lid geworden op: wo 27 jan 2010, 14:11

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

Gast schreef: za 13 sep 2025, 06:40 (Ik doelde trouwens op vijf zijn gevonden artikel. )
in dat artikel loop ik al in het begin vast.
Image1a
ze hebben het daar over een roterende warnemer en koppelen daar gelijk de formule met de gamma aan. dus juist de stap waar het om gaat nl hoe je van een roterende waarnemer komt tot een tijdsdilatatie staat er niet in.
Gebruikersavatar
Professor Puntje
Artikelen: 0
Berichten: 11.341
Lid geworden op: vr 23 okt 2015, 23:02

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

Ik heb dat artikel inmiddels ook al even vluchtig doorgenomen, maar ik zag er bedenkelijke zaken in. Bij het gebruik van een polygon verdwijnt de versnelling uit beeld, maar in de hoekpunten krijg je dan steeds even een oneindig grote versnelling. En hoe verreken je dan die oneindig grote versnellingen in de hoekpunten?
Gast
Artikelen: 0

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

Ok. Ik heb het inmiddels wat doorgenomen en heb zelf een afleiding gemaakt, alleen nog niet helemaal (numeriek) uitgewerkt.

Maar die, als ik het goed heb natuurlijk, wel "beter" zou zijn als die in de artikelen. In de zin dat het exacter is en direct vanuit een roterend referentiestelsel, dus met een 'rotating frame metric (coordinates)' berekend wordt.
En daarbij het Sagnac effect expliciet.

Kijk in het artikel van die vijf geleverd heeft wordt dus eerst een benadering met een veelhoek gemaakt en bij oneindig veel hoeken (dus oneindig veel inertaal-segmenten/stelsels) wordt er gebruik gemaakt van Thomas Precession (en daarmee impliciet het Sagnac effect).

In het artikel met the Simpsons (Lisa, Bart en zo) gaat het vooral over de problemen met kloksynchronisatie die je in roterende niet-inertiaalstelsels tegenkomt. Bovendien wordt er enkel vanuit het labframe (dus idg p3's inertiaalstelsel) berekend.

Maar wordt wel een stukje complexer, en vergt wat uitleg waarschijnlijk, dus als er genoegen genomen wordt met een veelhoek (polygoon) benadering of wat voor benadering uit de 2 artikels dannuhm, nou, hoeft dat natuurlijk niet.
Gebruikersavatar
Professor Puntje
Artikelen: 0
Berichten: 11.341
Lid geworden op: vr 23 okt 2015, 23:02

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

Ik ben wel nieuwsgierig hoe een exacte aanpak vanuit een versnellend frame eruit ziet, desnoods in een nieuw topic als de anderen het hier liever bij de veelhoek houden.
Gast
Artikelen: 0

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

Dit lijkt mij het meest eenvoudige. Zeker om HansH zijn (oorspronkelijke) vraag over hoe het te berekenen vanuit een roterend (versnellend) frame te berekenen en niet vanuit één of een reeks Lorentz boosts, zoals via Thomas-precessie. Wat in het bericht van 13 sep 2025, 11:14 ook aangehaald wordt (wat niets te makenheeft met "oneindige grote versnellingen", maar goed).


De formules voor numerieke berekeningen, inclusief het benodigde Sagnac-effect in het roterende frame van p1 (of p2) zijn als volgt.

Hoeksnelheid:

\(\omega=\frac{v}{r}\)

Tijdsperiode voor 1 baan in het frame van p1:

\(T=\frac{2\pi}{\omega}\)

Eigentijd voor p_1 (stationair in roterend frame):

\(\tau_1=T (\times 100)\)

Eigentijd voor \(p_2\) (bewegend ten opzichte van het roterende frame) met behulp van de "rotating frame metric":

\(ds^2 = -\left(1 - \frac{\omega^2 r^2}{c^2}\right) c^2 dt^2 + 2\omega r^2 d\phi dt + dr^2 + r^2 d\phi^2 + dz^2\)


(Je kunt de vlakke Minkowski-metriek (ds² = c²dt² - dx² - dy² - dz²) transformeren naar een roterend frame. Dit houdt in dat je de coördinaten aanpast aan de rotatie, wat resulteert in een nieuwe metriek die iets complexer is [1] [2].)

Met \(\frac{d\phi}{dt}=\) relatieve hoeksnelheid van \(p_2\),

Voor het berekenen van de eigentijd interval:

\(\tau_{p2} = \int \sqrt{ - \frac{ds^2}{c^2} } = \int \sqrt{\left(1 - \frac{\omega^2 r^2}{c^2}\right) dt^2 - 2 \frac{\omega r^2}{c^2} d\phi dt - \frac{r^2}{c^2} d\phi^2}\)


Integreer \(d\tau_{p2}\) over de totale tijd \(T (\times 100)\)

Sagnac effect, wat leidt tot een tijdsverschuiving tussen de tweelingen/drielingen (tussen de roterende en stationaire) door rotatie [2]:

\(\Delta \tau = \frac{4 \pi r^2 \omega}{c^2}\)

Deze tijdsverschuiving moet worden meegenomen bij het vergelijken van tijden tussen roterende- en inertiaalstelsel (\(p_1\) of \(p_2\) en \(p_3\)).

Verder geldt:


\(\tau_{p1} = T'\) en \(T' = \frac{T}{\gamma} \\)


Aanvullende toelichting:

Het Sagnac-effect komt in dit frame of deze aanpak expliciet naar voren omdat het de niet-inertiële aard en de globale synchronisatieproblemen van klokken op een roterend platform weerspiegelt. Dit betekent dat het Sagnac-effect merkbaar is in het roterende frame doordat het frame niet-inertiaal is, waardoor het niet mogelijk is om alle klokken op het roterende platform gelijktijdig te synchroniseren. Dit veroorzaakt een meetbaar tijdsverschil, de zogenaamde Sagnac-tijdverschuiving.

De formule voor de tijdsverschuiving zelf is niet rechtstreeks afgeleid uit de metriek, maar weerspiegelt een globale eigenschap van de tijdstructuur in het roterende frame.


In essentie verklaart het Sagnac-effect in het roterende frame van p1 waarom kloksynchronisatie rondom de rotatie niet wereldwijd consistent kan zijn. Dit leidt tot meetbare tijdsverschillen voor signalen die in tegengestelde richtingen reizen.

Vanuit het inertiaalframe van p3 vertaalt deze complexiteit zich eenvoudigweg in verschillende lengtes van de wereldlijnen. Vanuit het roterende frame van p1 is het Sagnac-effect cruciaal om deze verschillen correct te verklaren.

Synchronisatieproblemen doen zich voor in roterende frames omdat klokken rond een roterend platform niet consistent gesynchroniseerd kunnen worden met standaard Einstein-synchronisatie, die uitgaat van inertiaalstelsels.

Als je in een roterend frame klokken synchroniseert door lichtsignalen langs de omtrek te sturen, merk je dat deze synchronisatie afhankelijk is van de looprichting. Dit betekent dat klokken vóór en achter elkaar het niet eens zijn over gelijktijdigheid, wat leidt tot het Sagnac-effect: licht dat met de klok mee en tegen de klok in reist, heeft verschillende benodigde tijden.

Vergelijking van de twee artikelen en hun relatie tot bovenstaande aanpak:

- Het eerste artikel (Cranor et al.) richt zich op kloksynchronisatie vanuit het inertiaallabframe (p3). Het benadrukt frame-afhankelijke synchronisatieproblemen en hoe deze eigentijden beïnvloeden, zonder het Sagnac-effect expliciet te noemen.

- Het tweede artikel (WortelMalinSemon) benadert het cirkelvormige pad met inertiaalsegmenten en gebruikt Thomas-precessie om tijdsverschillen te verklaren vanuit het roterende frame. Het Sagnac-effect wordt impliciet meegenomen als fundamentele tijdsverschuiving door rotatie.

Overeenkomsten en bovenstaande aanpak:

Deze manier van het meenemen van het Sagnac-effect met behulp van de roterende framemetriek komt overeen met de aanpak van het tweede artikel, die de nadruk legt op rotatie en niet-inertiële frames. Het eerste artikel sluit meer aan bij inertiale frames maar erkent synchronisatiesubtiliteiten die aan rotatie gerelateerd zijn.

Mijn afleiding met de roterende framemetriek integreert rotatie en het Sagnac-effect in één consistent raamwerk, wat resulteert in nauwkeurigere en directere resultaten, vooral voor eigentijden.


1. https://physics.stackexchange.com/quest ... r2d%CF%952

2. https://www.researchgate.net/publicatio ... dification


Niet eerder gedaan, dus wel leuk.

ads

Steun Sciencetalk Kobo Clara Colour - E-reader - 6 inch kleurenscherm - 16GB - Luisterboeken - Zwart

Kobo Clara Colour - E-reader - 6 inch kleurenscherm - 16GB - Luisterboeken - Zwart

Bekijk product

Steun Sciencetalk Brepols bureau agenda - 2026 - 1 dag op 1 pagina - LIMA - 13.3 x 20.8 cm

Brepols bureau agenda - 2026 - 1 dag op 1 pagina - LIMA - 13.3 x 20.8 cm

Bekijk product

Steun Sciencetalk Western Digital Elements Portable - Externe Harde Schijf - 6 TB

Western Digital Elements Portable - Externe Harde Schijf - 6 TB

Bekijk product

Gast
Artikelen: 0

Re: tijdsverloop als gevolg van snelheid en versnelling

PS.

Beter voor asymmetrische omloopbanen, anders ben je gauw klaar.

Maar ik kan niets anders bedenken noch vinden waarbij je vanuit een echt roterend (versnellend) niet ineriaal referentiestelsel berekend.

Plaats een reactie

Je mail wordt niet openbaar getoond. Het wordt enkel gebruik voor contact of notificatie vanuit het beheer.

🗨️ Wat vind jij? Stel direct je vraag of geef je mening – zonder registratie. Je reactie zet het topic weer bovenaan bij 'Laatste posts' en trekt snel nieuwe reacties aan🔥. Mocht je als vaste bezoeker willen reageren, dan kun je je ook registreren.

Bevestig dat je geen robot bent door de volgende vragen te beantwoorden.

Noor heeft 10 knikkers. Ze verliest er 4 in het gras. Hoeveel heeft ze er nog?

Antwoord: (vul een getal in)

Er zitten 5 vogels op een hek. Twee vliegen weg. Hoeveel blijven er zitten?

Antwoord: (vul een getal in)

Terug naar “Relativiteitstheorie”

Sciencetalk: Leer, deel of groei. Volg of geef een cursus op Sciencetalk!