Puzzel Puzzels
Gebruikersavatar
Troetel
Artikelen: 0
Berichten: 80
Lid geworden op: do 04 jun 2009, 11:08

Re: Mystieke ervaring en meditatie

de grens tussen het onbewuste en het bewuste onderbreekt het hier m.i. aan. De discussie is op dit punt weinig substantieel te noemen.
Ik denk dat het wel duidelijk is dat er een grens is tussen bewust en onbewust en dat het duidelijk moge zijn dat het bij mystieke of transcendente ervaringen niet gaat om het verleggen van de grens tussen bewust en onbewust, maar om het overschrijden van deze grens.

Met Transcenderen wordt het overschrijden van de grens van de gewone vorm van waarnemen of bewustzijn bedoeld. Trancenderen berust op de veronderstelling dat men behalve de fysieke "buitenkant" van dingen, ook een diepere "binnenkant" op kan merken. Transcendentie zou daarom verder gaan dan empirie. Hierdoor zou men in staat zijn beter de allerdiepste kern van dingen en van zichzelf te leren kennen. Transcenderen wordt verondersteld mogelijk te zijn op vele manieren en op alle mogelijke niveaus.

Diepere verklaringen zijn ook binnen de verbale wereld van het denken en de logica mogelijk, zoals in de wetenschap. Transcendentie gaat er echter vanuit dat door beproefde technieken zoals yoga en meditatie (maar ook middels muziek of andere middelen) het mogelijk is nog dieper te transcenderen en door te dringen in het denken op zich, om tenslotte ook dit te overschrijden naar dieper bewustzijn. Deze technieken worden vaak onder begeleiding van een "leraar" toegepast, om verwarring bij het verlaten van het gewone denkpad te voorkomen.

Door het transcenderen zou men zich van het transcendente bewust worden, het ervaren en tot het besef komen dat de uiterlijke wereld zoals deze zich aan ons voordoet niet de enige waarheid is, maar dat er een diepere werkelijkheid aan ten grondslag ligt, die tevens de basis vormt van het zelf.

bron wikipedia: Transcendentie

wees gegroet,
Geloof Niets en zet bij Alles een vraagteken.



Ik hoef jou niet te overtuigen, Ik ben overtuigd.

ads

Steun Sciencetalk Screenprotector - 2 stuks - Geschikt voor iPhone 17 Pro Tempered Glass - Extra Sterk – beschermglas screen protector

Screenprotector - 2 stuks - Geschikt voor iPhone 17 Pro Tempered Glass - Extra Sterk – beschermglas screen protector

Bekijk product

Steun Sciencetalk Twinmarkers 168 stuks voor volwassenen - Alcohol markers - Stiften - Markeerstiften - Vivid Green

Twinmarkers 168 stuks voor volwassenen - Alcohol markers - Stiften - Markeerstiften - Vivid Green

Bekijk product

Steun Sciencetalk STABILO Power - Viltstift - Tot 8 Weken Zonder Dop - Etui Met 30 Kleuren

STABILO Power - Viltstift - Tot 8 Weken Zonder Dop - Etui Met 30 Kleuren

Bekijk product

Crossword
Artikelen: 0
Berichten: 138
Lid geworden op: di 02 dec 2008, 22:21

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Oproepbaar of niet?

Het lastige is dat twee zaken door elkaar lopen. Enerzijds is het duidelijk dat 'geestverruimende ervaringen' (van splitsing, psychedelie enz.) op te roepen zijn, bijv. door roesmiddelen. Anderzijds is het niet duidelijk of dit altijd 'mystieke' ervaringen zijn. Veel hangt ervan af hoe je 'mystiek' definieert. Als je elke bewustzijnsverruiming 'mystiek' noemt, devalueert de term volgens mij en betekent hij uiteindelijk niets meer. Elke tiener maakt dan in het weekend mystieke ervaringen mee. Ik denk dat we weinig opschieten met een terminologie die niet in staat is om verschil te maken tussen de mystieke ervaringen van Julia of Norwich en beschonken pubers bij de disco.

Een ruimere term is volgens mij 'extase'. De dronken tiener kan wel degelijk in extase raken. Bepaalde religies zoeken, via roesmiddelen, bewust naar een extatische toestand, omdat men gelooft dat dit de deur openzet naar de geestenwereld.

En dan heb je nog 'bezetenheid'. Vooral West-Afrikaanse religies (voodoo, candomblé enz.) stellen de priesteres centraal die van tijd tot tijd in bezeten toestand raakt. Dat ligt volgens mij dicht aan tegen extase, alleen gaat het hier om een specifiek religieuze interpretatie daarvan: de priesteres wordt bezocht door de geestenwereld.

Maar 'mystiek' is volgens mij een term die vooral is overgeleverd binnen de grote religies en die verbonden is met 'ontvankelijkheid'. Men kan zich openstellen voor de mystieke ervaring, zich erop voorbereiden, maar hij is niet af te dwingen, niet met meditatietechnieken en ook niet met roesmiddelen. Mystieke ervaringen leiden vaak tot een besef van eigen kleinheid en relativering van menselijk geneuzel.

De inhoud van de mystieke ervaring (is er echt sprake van contact met transcendentie?) is niet empirisch toetsbaar. Maar dat is alleen een probleem voor degenen die geloven dat de empirie de enige weg tot waarheid is op alle terreinen. Wel geloof ik dat degene die de mystieke ervaring ondergaat, onderzoek zou moeten doen naar de waarheid van die ervaring. Hoe verhoudt deze zich tot andere zaken die (naar zijn overtuiging en gebaseerd op andere manieren van kennisverwerving) ook waar zijn? Bijv. de wiskundige aard van de natuurwetten, de contingentie van het heelal, de evolutie van het leven enz. Daarom zijn filosofie en theologie m.i. geen vijanden van de mystiek, integendeel. Zij kunnen een brug slaan tussen de onmiddellijke mystieke ervaring en de waarheden op andere terreinen van het leven.
Scispace Scispace

Scispace is dé ai voor wetenschappers en onderzoekers. Ga naar SciSpace en profiteer van één van de beste ai's.

Scispace

Gebruikersavatar
Troetel
Artikelen: 0
Berichten: 80
Lid geworden op: do 04 jun 2009, 11:08

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Crossword schreef:Oproepbaar of niet?

Maar 'mystiek' is volgens mij een term die vooral is overgeleverd binnen de grote religies en die verbonden is met 'ontvankelijkheid'. Men kan zich openstellen voor de mystieke ervaring, zich erop voorbereiden, maar hij is niet af te dwingen, niet met meditatietechnieken en ook niet met roesmiddelen. Mystieke ervaringen leiden vaak tot een besef van eigen kleinheid en relativering van menselijk geneuzel.
Jij schrijft hier dat mystiek vooral is overgeleverd binnen de grote religies, dus maw volgens jouw is een mystieke ervaring niet mogelijk zonder een religieuze achtergrond? De mystieke ervaring heeft idd mischien wel te maken met 'ontvankelijkheid' en of misschien zelfs wel met onwetendheid.....Ik ben met je eens dat de mystieke ervaring niet af te dwingen is, maar de kans op een mystieke ervaring wordt door bv meditatietechnieken naar mijn inziens wel verhoogd. De laatste zin snap ik niet helemaal, jij schrijft: Mystieke ervaringen leiden vaak tot een besef van eigen kleinheid en relativering van menselijk geneuzel. Lijkt mij dat die laatste zin een eigen interpretatie is aangezien jij eerder vermeld dat het niet empirisch toetsbaar is. Dus bij deze aan jou de vraag, hoe kom je erbij dat mystieke ervaringen vaak leiden tot een besef van eigen kleinheid en relativering van menselijk geneuzel?

wees gegroet,
Geloof Niets en zet bij Alles een vraagteken.



Ik hoef jou niet te overtuigen, Ik ben overtuigd.
Gebruikersavatar
lou montagne
Artikelen: 0
Berichten: 57
Lid geworden op: wo 03 okt 2007, 23:15

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Veel hangt ervan af hoe je 'mystiek' definieert.
Inderdaad.

Het woord `mystiek` wordt in verschillende betekenissen gebruikt. In het dagelijkse taalgebruik is mystiek vooral een bijvoeglijk naamwoord en betekent dan geheimzinnig, verborgen of raadselachtig. In andere betekenissen heeft het woord betrekking op een `streven naar` ... of een `beleving`van ... .

Om het toch een beetje concreet te houden is een tweede vraagstelling hier wellicht op zijn plaats: "Wat is het nut, het effect of de rol van 'mystieke ervaringen?"

Tja,.. om een voorschot te nemen: ik denk dat 'ze' een rol gespeeld hebben bij de totstandkoming van religies, en dus van wezenlijk belang geweest zijn voor de evolutie van culturen. Van uit deze optiek kan ook bekeken worden hoe verschillende benaderingswijzen en waarderingen van de 'mystieke ervaring' zich cultureel uitwerken.

Bijvoorbeeld: de 'Indiase mystiek' staan primair het individu ten dienst -voor persoonlijke verlossing c.q. 'verlichting.' Daar tegenover dienen de inzichten van de 'mystieke inspiratoren hier in 'het westen' speciaal de evolutie van de menselijke gemeenschap - betere wereld voor allen.

Ik denk dat we mogen concluderen dat die z.g. 'mystieke ervaringen' universeel zijn, en geen specifieke religie behoeven, noch rituelen, noch LSD. Er zijn altijd wel mensen die overvallen worden door holistische gevoelen en 'nederig makende' inzichten aangaande de beperkingen van de ratio. Waar het om draait is hoe hun persoonlijke 'inzichten' aangaande onze verbondenheid met de hele levende natuur, en het gemeenschappelijke wezen van de ratio, daadwerkelijk- dus middels het politieke spel - geïmplementeerd kunnen worden in de samenleving.
Lou
Crossword
Artikelen: 0
Berichten: 138
Lid geworden op: di 02 dec 2008, 22:21

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Jij schrijft hier dat mystiek vooral is overgeleverd binnen de grote religies, dus maw volgens jouw is een mystieke ervaring niet mogelijk zonder een religieuze achtergrond?
Dat weet ik niet. Als er werkelijk een transcendente werkelijkheid is die van tijd tot tijd 'doorbreekt' in ons bestaan, zou ik niet weten waarom mensen zonder religieuze achtergrond die niet kunnen ervaren. Maar zij zullen, neem ik aan, daaraan een andere interpretatie geven. Hoewel ik wel één of twee verhalen ken van niet-gelovige mensen die door bepaalde - voor hen onverklaarbare - ervaringen zich op het pad van religie hebben begeven.
De mystieke ervaring heeft idd mischien wel te maken met 'ontvankelijkheid' en of misschien zelfs wel met onwetendheid.....Ik ben met je eens dat de mystieke ervaring niet af te dwingen is, maar de kans op een mystieke ervaring wordt door bv meditatietechnieken naar mijn inziens wel verhoogd.
Dat zou kunnen, maar ik lees bij christelijke en islamitische mystieke schrijvers dat zij wel een scherp onderscheid maken tussen magie (d.w.z. 'technieken' om het transcendente te beheersen, af te dwingen, op te roepen enz.) en mystiek (nederige ontvankelijkheid). Dus het is misschien meer een kwestie van instelling, openheid en concentratie dan van specifieke technieken.
De laatste zin snap ik niet helemaal, jij schrijft: Mystieke ervaringen leiden vaak tot een besef van eigen kleinheid en relativering van menselijk geneuzel. Lijkt mij dat die laatste zin een eigen interpretatie is aangezien jij eerder vermeld dat het niet empirisch toetsbaar is. Dus bij deze aan jou de vraag, hoe kom je erbij dat mystieke ervaringen vaak leiden tot een besef van eigen kleinheid en relativering van menselijk geneuzel?
Bij 'empirisch toetsbaar' had ik het over de inhoud van de mystieke ervaring. Het is nooit keihard vast te stellen of iemand werkelijk contact heeft met het goddelijke. Er zijn altijd andere verklaringen mogelijk. Bij 'eigen kleinheid' en 'relativering' had ik het over de effecten van zo'n ervaring in de levens van mensen die zo'n ervaring hebben ondergaan. Ik baseer me daarvoor op de verslagen van mystici zelf.
lou montagne schreef:Om het toch een beetje concreet te houden is een tweede vraagstelling hier wellicht op zijn plaats: "Wat is het nut, het effect of de rol van 'mystieke ervaringen?"

Tja,.. om een voorschot te nemen: ik denk dat 'ze' een rol gespeeld hebben bij de totstandkoming van religies, en dus van wezenlijk belang geweest zijn voor de evolutie van culturen. Van uit deze optiek kan ook bekeken worden hoe verschillende benaderingswijzen en waarderingen van de 'mystieke ervaring' zich cultureel uitwerken.
Ik ben geneigd meer de wisselwerking te benadrukken tussen mystiek en religie. Mystiek is niet per se een voorfase van religie, maar kan er net zo goed een product van zijn. De meeste grote mystici (zo niet alle) waren/zijn ook religieus. Ik ben overigens wel benieuwd wat je vindt van mijn opmerking dat we moeten proberen de verschillende waarheden die we in het leven tegenkomen (mystiek of niet) met elkaar te verbinden. M.a.w. een mystieke ervaring drijft aan tot filosoferen en theologiseren.
Gebruikersavatar
Troetel
Artikelen: 0
Berichten: 80
Lid geworden op: do 04 jun 2009, 11:08

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Dat weet ik niet. Als er werkelijk een transcendente werkelijkheid is die van tijd tot tijd 'doorbreekt' in ons bestaan, zou ik niet weten waarom mensen zonder religieuze achtergrond die niet kunnen ervaren. Maar zij zullen, neem ik aan, daaraan een andere interpretatie geven. Hoewel ik wel één of twee verhalen ken van niet-gelovige mensen die door bepaalde - voor hen onverklaarbare - ervaringen zich op het pad van religie hebben begeven.
En waarom zou er geen transcendente werkelijkheid kunnen zijn die van tijd tot tijd doorbreekt, wat maakt jou werkelijkheid, werkelijker dan deze transcendente werkelijkheid?

Ik denk inderdaad dat de achtergrond meespeelt in de interpretatie van de ervaring, maar met zekerheid is dit niet te zeggen, ik ken namelijk ook één of twee verhalen van gelovige mensen die door bepaalde-voor hen onverklaarbare- ervaringen het geloof, voor zover het religie betreft, de voordeur hebben gewezen.
Dat zou kunnen, maar ik lees bij christelijke en islamitische mystieke schrijvers dat zij wel een scherp onderscheid maken tussen magie (d.w.z. 'technieken' om het transcendente te beheersen, af te dwingen, op te roepen enz.) en mystiek (nederige ontvankelijkheid). Dus het is misschien meer een kwestie van instelling, openheid en concentratie dan van specifieke technieken.
Ik vind dat je van de hak op de tak springt, in voorgaande post heb je het nog over beschonken en benevelde jongeren, en nu wordt opeens het begrip "magie" (d.w.z. 'technieken' om het transcendente te beheersen, af te dwingen, op te roepen enz.) toegevoegd aan het mystieke. Ik denk daarom ook dat je dingen door elkaar gaat halen, de mystieke of eenheidservaring geeft zicht op een transcendente werkelijkheid, dat wil zeggen een werkelijkheid die eerder binnen de waarneming niet aanwezig was.
Bij 'empirisch toetsbaar' had ik het over de inhoud van de mystieke ervaring. Het is nooit keihard vast te stellen of iemand werkelijk contact heeft met het goddelijke. Er zijn altijd andere verklaringen mogelijk. Bij 'eigen kleinheid' en 'relativering' had ik het over de effecten van zo'n ervaring in de levens van mensen die zo'n ervaring hebben ondergaan. Ik baseer me daarvoor op de verslagen van mystici zelf.
Nee empirisch toetsbaar is de inhoud van een mystieke ervaring niet, net zomin als andere ervaringen empirisch toetsbaar zijn, maar om hier nou meteen weer het goddelijke te noemen als de inhoud van een ervaring.
Ik ben geneigd meer de wisselwerking te benadrukken tussen mystiek en religie. Mystiek is niet per se een voorfase van religie, maar kan er net zo goed een product van zijn. De meeste grote mystici (zo niet alle) waren/zijn ook religieus. Ik ben overigens wel benieuwd wat je vindt van mijn opmerking dat we moeten proberen de verschillende waarheden die we in het leven tegenkomen (mystiek of niet) met elkaar te verbinden. M.a.w. een mystieke ervaring drijft aan tot filosoferen en theologiseren.
Nogmaals mystieke ervaringen en religie in de zin van het geloof in een God hoefen wat mij betreft niet perse samen te vallen. Wat ik wel denk is dat mystieke ervaringen veel met geloof in de zin van een overtuiging, berusting en of vertouwen te maken hebben. Vandaar ook misschien dat de meeste, zo niet alle mystici gelovig waren/zijn in de zin van de eerder vermelde overtuiging, berusting enz.

wees gegroet,
Geloof Niets en zet bij Alles een vraagteken.



Ik hoef jou niet te overtuigen, Ik ben overtuigd.
Gebruikersavatar
lou montagne
Artikelen: 0
Berichten: 57
Lid geworden op: wo 03 okt 2007, 23:15

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Ik ben geneigd meer de wisselwerking te benadrukken tussen mystiek en religie. Mystiek is niet per se een voorfase van religie, maar kan er net zo goed een product van zijn. De meeste grote mystici (zo niet alle) waren/zijn ook religieus. Ik ben overigens wel benieuwd wat je vindt van mijn opmerking dat we moeten proberen de verschillende waarheden die we in het leven tegenkomen (mystiek of niet) met elkaar te verbinden. M.a.w. een mystieke ervaring drijft aan tot filosoferen en theologiseren.
O.k. dat is dus deze tekst:
Wel geloof ik dat degene die de mystieke ervaring ondergaat, onderzoek zou moeten doen naar de waarheid van die ervaring. Hoe verhoudt deze zich tot andere zaken die (naar zijn overtuiging en gebaseerd op andere manieren van kennisverwerving) ook waar zijn? Bijv. de wiskundige aard van de natuurwetten, de contingentie van het heelal, de evolutie van het leven enz. Daarom zijn filosofie en theologie m.i. geen vijanden van de mystiek, integendeel. Zij kunnen een brug slaan tussen de onmiddellijke mystieke ervaring en de waarheden op andere terreinen van het leven.
Ik had eral naar gekeken maar niet gereageerd, omdat wij kennelijk met verschillende uitgangspunten in deze discussie zitten- en dat is verwarrend. Ik denk dat het nuttig is om eerstmaal een gelijk uitgangspunt te vinden zodat we met onze terminologie tenminste op één lijn zitten.

In het algemeen ben ik voor waarheidsvinding met de empirie als toetssteen.

Ik (er)ken eigenlijk maar één manier van kennisverwerving, en die loop via de empirie,.. zo niet dan is het geen kennis maar meta-kennis.

Voorfase?

Zonder 'mystieke ervaringen' ofwel zonder grootse en huiveringwekkende 'inzichten' in de uitgestrektheid en de 'diepte' van de tijdruimte,.. zonder diepgevoelde verbondenheid met de natuur en de enormiteit van het leven en al die levensvormen,.. zonder dat geen metafysica en dus ook geen religie.

Dat bruggen slaan van de filosofen en theologen valt knap tegen, te elitair en waar de één brug ziet, ziet de ander slechts een kloof.

Maar is er ook de wetenschap, die vanuit niet-mystieke, niet-metafysisch modus operandi inmiddels ook wat te melden heeft over bijvoorbeeld de verbondenheid van al het leven : ecologie, evolutieleer. Hebben de mystici, zieners en andere 'dwazen' en roependen in de woestijn' daar slechts met pathos vanuit een persoonlijk voelen (subjectief weten) op kunnen wijzen, nu kan de wetenschap dat ook, maar dan door rationele overtuiging op empirische basis.

Kostte wat tijd, maar goed =D>
Lou
Menheffrin
Artikelen: 0
Berichten: 545
Lid geworden op: do 13 okt 2005, 19:30

Re: Mystieke ervaring en meditatie

lou montagne schreef:Voorfase?

Zonder 'mystieke ervaringen' ofwel zonder grootse en huiveringwekkende 'inzichten' in de uitgestrektheid en de 'diepte' van de tijdruimte,.. zonder diepgevoelde verbondenheid met de natuur en de enormiteit van het leven en al die levensvormen,.. zonder dat geen metafysica en dus ook geen religie.

Dat bruggen slaan van de filosofen en theologen valt knap tegen, te elitair en waar de één brug ziet, ziet de ander slechts een kloof.
Helemaal mee eens. Religie, in welke vorm dan ook, is het uitvloeisel van een mystieke ervaring. Een soort gelijke discussie die bijna gelijkluidend was begon hier (tot de laatste post) http://sciencetalk.nl/forum/index.php?s...st&p=514353

Voor de rest bemoei ik me niet met deze discussie. Alles wat ik er over te vertellen heb is reeds gezegd.
Crossword
Artikelen: 0
Berichten: 138
Lid geworden op: di 02 dec 2008, 22:21

Re: Mystieke ervaring en meditatie

En waarom zou er geen transcendente werkelijkheid kunnen zijn die van tijd tot tijd doorbreekt, wat maakt jou werkelijkheid, werkelijker dan deze transcendente werkelijkheid?
Deze reactie begrijp ik niet. Waarop reageer je precies?
Ik denk inderdaad dat de achtergrond meespeelt in de interpretatie van de ervaring, maar met zekerheid is dit niet te zeggen, ik ken namelijk ook één of twee verhalen van gelovige mensen die door bepaalde-voor hen onverklaarbare- ervaringen het geloof, voor zover het religie betreft, de voordeur hebben gewezen.


Jij vroeg of je gelovig moest zijn om mystieke ervaringen te kunnen hebben. Ik heb geantwoord: dat lijkt me niet. Wat je nu allemaal schrijft, zal best. Ik ontken het niet. Maar wat het heeft het te maken met wat ik geschreven heb?
Ik vind dat je van de hak op de tak springt, in voorgaande post heb je het nog over beschonken en benevelde jongeren, en nu wordt opeens het begrip "magie" (d.w.z. 'technieken' om het transcendente te beheersen, af te dwingen, op te roepen enz.) toegevoegd aan het mystieke. Ik denk daarom ook dat je dingen door elkaar gaat halen, de mystieke of eenheidservaring geeft zicht op een transcendente werkelijkheid, dat wil zeggen een werkelijkheid die eerder binnen de waarneming niet aanwezig was.
Probeer nu eerst eens goed te lezen wat ik geschreven heb.
Nee empirisch toetsbaar is de inhoud van een mystieke ervaring niet, net zomin als andere ervaringen empirisch toetsbaar zijn, maar om hier nou meteen weer het goddelijke te noemen als de inhoud van een ervaring.
Veel ervaringen zijn natuurlijk wel empirisch toetsbaar. Sterker nog, empirie is een vorm van ervaring. Mystieke ervaringen zijn qua effect wel waarneembaar en toetsbaar, maar of zij ook een vorm van 'contact' zijn met iets/iemand buiten ons, dat is niet empirisch toetsbaar.
lou montagne schreef:In het algemeen ben ik voor waarheidsvinding met de empirie als toetssteen.

Ik (er)ken eigenlijk maar één manier van kennisverwerving, en die loop via de empirie,.. zo niet dan is het geen kennis maar meta-kennis.
Maar is mystiek nu een vorm van empirie of niet? En zo ja, empirie van wat precies?
Voorfase?

Zonder 'mystieke ervaringen' ofwel zonder grootse en huiveringwekkende 'inzichten' in de uitgestrektheid en de 'diepte' van de tijdruimte,.. zonder diepgevoelde verbondenheid met de natuur en de enormiteit van het leven en al die levensvormen,.. zonder dat geen metafysica en dus ook geen religie.
Dat zal best, maar de vraag was: is mystiek de oorzaak van religie of staan ze in wisselwerking tot elkaar? Anders gezegd: moeten we aannemen dat er een niet-religieuze mystieke fase in de mensheid was, die vervolgens overging in een religieuze fase? Of kunnen we zeggen dat een religieuze levenshouding mensen ook ontvankelijk maakt voor mystiek?

Ik maak bezwaar tegen de visie die stelt dat mystiek een universeel-menselijke ervaring is en religie de cultureel bepaalde bovenbouw. Dat is te simpel. Natuurlijk hebben mystici van verschillende religies, culturen en tijdperken gelijksoortige fysieke gewaarwordingen gehad. Maar dat maakt hun mystieke ervaring nog niet identiek. Al onze ervaringen zijn onlosmakelijk verbonden met interpretatie, taal e.d. Vergelijk het met buikpijn: iemand die verliefd is, heeft buikpijn, iemand die bang is ook. Maar daarmee is het nog niet dezelfde ervaring.
Dat bruggen slaan van de filosofen en theologen valt knap tegen, te elitair en waar de één brug ziet, ziet de ander slechts een kloof.
Ik zei niet: bruggen door (professionele) filosofen en theologen. Ik zei alleen dat mystieke ervaringen mensen aanzetten tot het bedrijven van filosofie en theologie. Nadenken over de ervaringen en proberen die een plek te geven in het geheel van onze kennis, is een vorm van filosofie en, als dit nadenken een religieuze dimensie heeft, ook van theologie. Jouw uitspraak dat er zonder mystiek geen religie is, is bijvoorbeeld een vorm van theologie. Je doet uitspraken over religie en wat religie volgens jou is.
Maar is er ook de wetenschap, die vanuit niet-mystieke, niet-metafysisch modus operandi inmiddels ook wat te melden heeft over bijvoorbeeld de verbondenheid van al het leven : ecologie, evolutieleer. Hebben de mystici, zieners en andere 'dwazen' en roependen in de woestijn' daar slechts met pathos vanuit een persoonlijk voelen (subjectief weten) op kunnen wijzen, nu kan de wetenschap dat ook, maar dan door rationele overtuiging op empirische basis.
Daar zou veel van te zeggen zijn. Ten eerste: wetenschap en religie gaan niet of slechts zeer gedeeltelijk over dezelfde vragen. Welke wetenschap beantwoordt ons bijv. de vraag wat het goede leven is? Ten tweede: moderne wetenschap (jij bedoelt ws vooral de natuurwetenschappen, gezien je definitie) is allang niet meer zo empirisch als je misschien denkt. In de theoretische natuurkunde worden niet-empirisch toetsbare concepten, zoals quarks, gebruikt, omdat ze bepaalde ervaringen en gewaarwordingen het meest efficiënt verklaren, maar niet omdat iemand ooit een quark heeft gezien.
Gebruikersavatar
lou montagne
Artikelen: 0
Berichten: 57
Lid geworden op: wo 03 okt 2007, 23:15

Re: Mystieke ervaring en meditatie

lou montagne schreef: In het algemeen ben ik voor waarheidsvinding met de empirie als toetssteen.

Crossword:
Maar is mystiek nu een vorm van empirie of niet? En zo ja, empirie van wat precies?
Nee, mystiek is geen ''vorm van empirie.''

Crossword:
Dat zal best, maar de vraag was: is mystiek de oorzaak van religie of staan ze in wisselwerking tot elkaar?
Dat is kennelijk voor jou nog een vraag, maar niet voor mij.

Crossword:
Ik maak bezwaar tegen de visie die stelt dat mystiek een universeel-menselijke ervaring is en religie de cultureel bepaalde bovenbouw.
Ja, dat heb ik begrepen... maar waarom eigenlijk. Zouden er dan eer er religies waren geen mystieke gevoelens 'bestaan' hebben?

Crossword:
... Natuurlijk hebben mystici van verschillende religies,..
Hola! en die lui met 'mystieke ervaringen' zonder religie dan??
Lou
Crossword
Artikelen: 0
Berichten: 138
Lid geworden op: di 02 dec 2008, 22:21

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Nee, mystiek is geen ''vorm van empirie.''
Empirie = ervaring. Mystiek = een vorm van ervaring. Waarom is mystiek dan geen empirie? Ik neem aan omdat je 'empirie' reserveert voor de empirische methode (experimenten, double blind enz.)? Maar wat is dan de plek van 'niet-empirische ervaring' (raar woord) in onze werkelijkheidsbeleving? Bijv. de ervaring dat je moeder van je houdt?
Dat is kennelijk voor jou nog een vraag, maar niet voor mij.
Dit is een wetenschapsforum, geen babbelbox. Dus wees zo vriendelijk in te gaan op vragen over standpunten die je aan de orde stelt, svp. Standpunten mogen kritisch bevraagd en getoetst worden. Zeggen dat het voor jou 'geen vraag' meer is, verraadt argumentatief onvermogen.
Ja, dat heb ik begrepen... maar waarom eigenlijk. Zouden er dan eer er religies waren geen mystieke gevoelens 'bestaan' hebben?
Hoe kom je erbij dat er een tijd is geweest zonder religie? Waarop baseer je die aanname? Met andere woorden: wat is de empirische basis voor je theoretische construct van de historische volgorde van mystiek naar religie?
Hola! en die lui met 'mystieke ervaringen' zonder religie dan??
Lezen wat er staat svp: ik sprak over 'religies, culturen en tijdperken'.
Gebruikersavatar
lou montagne
Artikelen: 0
Berichten: 57
Lid geworden op: wo 03 okt 2007, 23:15

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Empirie = ervaring. Mystiek = een vorm van ervaring. ... Ik neem aan omdat je 'empirie' reserveert voor de empirische methode (experimenten, double blind enz.)?
Nou nee niet helemaal.

Lou schreef: "Ik (er)ken eigenlijk maar één manier van kennisverwerving, en die loop via de empirie,. zo niet dan is het geen kennis maar meta-kennis."

Met de term 'empirie' doelde ik op wat wij kunnen objectiveren, en waarover geen misverstand kan bestaan dat niet oplosbaar is (of kan zijn) door toetsing aan de werkelijkheid. Dat geldt niet alleen voor de wetenschap en haar methodiek, maar gewoon voor ons allemaal in ons dagelijkse verkeer en onze omgang met materiële dingen. Aan de objecten in het materiële domein kunnen we heel gemakkelijk taal labels hangen. Als niet meteen begrepen wordt wat er gezegd wordt, dan kunnen we er gewoon op wijzen: dat ding! ... oh, dat.

Maar innerlijke psychische, emotionele, mystieke 'subjecten' zijn veel veel lastiger te objectiveren. Als iemand een zekere ervaring die jou deelachtig is geworden zelf al niet kent, dan kun je er sowieso al niet op wijzen, en er dus ook geen inhoudelijk gesprek over voeren.

Crossword:
(...) Dus wees zo vriendelijk in te gaan op vragen over standpunten die je aan de orde stelt.
O.k. Ik opperde om naar het nut, het effect of de rol van 'mystieke ervaringen te kijken. Daarop reageerde jij met:
Ik ben geneigd meer de wisselwerking te benadrukken tussen mystiek en religie. ...
Ja jij, maar ik niet, dus is het voor mij geen vraag.

Nadere duiding van mijn invalshoek: Religie is een sociale organisatie vorm. Aan het begin van een religieus instituut staat een inspirator. Naar mijn inzicht werden deze mensen geïnspireerd en gedreven door wat wij hier 'mystieke ervaringen' noemen. Zo bezien kan ik dus zeggen: mystiek gaan aan religie vooraf.
Lezen wat er staat svp: ik sprak over 'religies, culturen en tijdperken'.
Jazeker dat probeer ik ook, maar ik bleef halverwege je stukkie tekst haken aan de woorden:

"Natuurlijk hebben mystici van verschillende religies ...." Dit was dat stukje:

Crossword:
Ik maak bezwaar tegen de visie die stelt dat mystiek een universeel-menselijke ervaring is en religie de cultureel bepaalde bovenbouw. Dat is te simpel. Natuurlijk hebben mystici van verschillende religies, culturen en tijdperken gelijksoortige fysieke gewaarwordingen gehad. Maar dat maakt hun mystieke ervaring nog niet identiek. Al onze ervaringen zijn onlosmakelijk verbonden met interpretatie, taal e.d. Vergelijk het met buikpijn: iemand die verliefd is, heeft buikpijn, iemand die bang is ook. Maar daarmee is het nog niet dezelfde ervaring.
In mijn optiek staan aan het begin van een religieuze organisatie steeds een inspirator. In het kader van onze discussie mag ik deze dan een mysticus/mystica noemen. Wanneer hun oorspronkelijk (geleefd/doorleefd) idee later dan eenmaal door anderen tot een geloof is gevormd, en stevig in het establishment is verankerd met normen en waarden, dan heeft het religieuze instituut geen behoefte meer aan nieuwe mystieke inspiratie - het is dan een werelds sociaal politiek instituut, en nieuwe 'mystieke' influx zou de bestaande orde maar overhoop halen. Dus die wisselwerking waarover jij spreekt die zie ik niet.

Ik meen wel te zien dat mensen zich (willen) laten inspireren door mystici, zieners, wijzen, of in het algemeen door individuen (m/v) die met hun leven en werken getuig(d)en van een eigen visie - 'iets' van binnen (een mystieke ervaring wellicht) 'iets' waar ze blijkbaar rotsvast op kunnen koersen, wat 'de wereld' er ook van mag denken.
Lou
Crossword
Artikelen: 0
Berichten: 138
Lid geworden op: di 02 dec 2008, 22:21

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Met de term 'empirie' doelde ik op wat wij kunnen objectiveren, en waarover geen misverstand kan bestaan dat niet oplosbaar is (of kan zijn) door toetsing aan de werkelijkheid. Dat geldt niet alleen voor de wetenschap en haar methodiek, maar gewoon voor ons allemaal in ons dagelijkse verkeer en onze omgang met materiële dingen. Aan de objecten in het materiële domein kunnen we heel gemakkelijk taal labels hangen. Als niet meteen begrepen wordt wat er gezegd wordt, dan kunnen we er gewoon op wijzen: dat ding! ... oh, dat.
Dat is tot op zekere hoogte waar. Maar neem nu eens begrippen als 'politiek', 'eerlijkheid', 'twijfel', 'waarheid' enz. enz. Hoe kun je die 'objectiveren' c.q. aanwijzen in de werkelijkheid? Ik denk dat jouw methode alleen werkt bij namen en dingen, zoals 'Jan' en 'lantaarnpaal'.
Maar innerlijke psychische, emotionele, mystieke 'subjecten' zijn veel veel lastiger te objectiveren. Als iemand een zekere ervaring die jou deelachtig is geworden zelf al niet kent, dan kun je er sowieso al niet op wijzen, en er dus ook geen inhoudelijk gesprek over voeren.
1. Dat geldt dus niet alleen voor innerlijke ervaringen, maar ook voor de zaken die ik hierboven noemde. Ik heb er geen probleem mee als je zegt dat 'empirie' zich beperkt tot de zaken die jij noemt, alleen dan moet je volgens mij ook zeggen dat 'empirie' maar een heel klein deel van de door ons ervaren werkelijkheid afdekt (en meestal ook nog het minst interessante deel).

2. Ik ben het met je eens dat het moeilijk is een inhoudelijk gesprek te voeren met iemand die jouw ervaring niet deelt. Het is bijv. lastig uit te leggen wat liefde is aan iemand die nooit verliefd is geweest. Maar het feit dat dit zo is, maakt de kennis van iemand met die ervaring niet minder reëel. Het probleem ligt in dit geval bij degene die nooit verliefd is geweest.
Crossword: O.k. Ik opperde om naar het nut, het effect of de rol van 'mystieke ervaringen te kijken. Daarop reageerde jij met: Ja jij, maar ik niet, dus is het voor mij geen vraag.
Jij schreef het volgende:
lou montagne schreef:Om het toch een beetje concreet te houden is een tweede vraagstelling hier wellicht op zijn plaats: "Wat is het nut, het effect of de rol van 'mystieke ervaringen?"

Tja,.. om een voorschot te nemen: ik denk dat 'ze' een rol gespeeld hebben bij de totstandkoming van religies, en dus van wezenlijk belang geweest zijn voor de evolutie van culturen. Van uit deze optiek kan ook bekeken worden hoe verschillende benaderingswijzen en waarderingen van de 'mystieke ervaring' zich cultureel uitwerken.
Ik reageerde wel degelijk op je vraag, of nader bepaald: op het antwoord ('voorschot') dat jijzelf al gaf. Daarin stelde je dat mystieke ervaringen een rol gespeeld hebben bij de totstandkoming van religies. Ik reageerde daarop door de wisselwerking te benadrukken. Kortom, ik probeerde een discussie aan te gaan door jouw stelling te betwisten. Dank dat je er nu wel op ingaat.
Nadere duiding van mijn invalshoek: Religie is een sociale organisatie vorm. Aan het begin van een religieus instituut staat een inspirator. Naar mijn inzicht werden deze mensen geïnspireerd en gedreven door wat wij hier 'mystieke ervaringen' noemen. Zo bezien kan ik dus zeggen: mystiek gaan aan religie vooraf.
Ik begrijp je invalshoek. Mijn vraag is alleen: waarop baseer je die: op je eigen mening of op feiten? Jij doet uitspraken die in principe historisch toetsbaar zijn, zoals: 1. Religie is een sociale organisatievorm (dat is religie óók, maar is dat het enige?), 2. Aan het begin van een religieus instituut staat een inspirator (is dat altijd zo, bij elke religie?), 3. Die inspirators werden gedreven door mystieke ervaringen (geldt dat voor elke inspirator?). Ik zou dus wat meer argumentatie willen, voor zover mogelijk.

Mijn reactie:

Zover het geheugen van de mensheid reikt en zover opgravingen teruggaan, is er sprake van 'religie'. Er zijn geen historische bewijzen dat er ooit 'mystiek' is geweest zonder religie. Alle grote mystici uit het verleden (Boeddha, Mohammed, Johannes van 't Kruis enz.) waren religieus opgevoed. Wel kunnen we zeggen dat mystieke ervaringen voor vernieuwing en verandering hebben gezorgd binnen een religieus stelsel. De stelling dat religie en mystiek in wisselwerking tot elkaar staan, is daarom beter onderbouwd dan de stelling dat de mensheid een mystieke fase heeft gekend, voordat er sprake was van religie. Die laatste gedachte is vooral aantrekkelijk voor postchristelijke mensen in het westen, die graag spiritueel willen zijn, zonder religieus te zijn. Standaard in hun beschrijvingen is altijd een tegenstelling tussen 'spiritualiteit' (mystiek, vrijheid, experiment, individu) en 'religie' (instituut, regels, macht, collectief). Die tegenstelling is modern; we vinden die niet of nauwelijks terug in de klassieke culturen. Moderne mensen projecteren vervolgens hun voorkeursoptie terug in het verleden.
Jazeker dat probeer ik ook, maar ik bleef halverwege je stukkie tekst haken aan de woorden:

"Natuurlijk hebben mystici van verschillende religies ...."
Moraal van het verhaal: altijd doorlezen tot de punt ;)
Ik meen wel te zien dat mensen zich (willen) laten inspireren door mystici, zieners, wijzen, of in het algemeen door individuen (m/v) die met hun leven en werken getuig(d)en van een eigen visie - 'iets' van binnen (een mystieke ervaring wellicht) 'iets' waar ze blijkbaar rotsvast op kunnen koersen, wat 'de wereld' er ook van mag denken.
Dat ben ik met je eens. Maar het is belangrijk om onderscheid te blijven maken tussen mystici, zieners, wijzen en 'individuen met een eigen visie'. Als je alle voorbeeldfiguren en aansprekende mensen op één hoop gooit, is het niet meer mogelijk om nog te zeggen wat wel en niet mystiek is - en daar ging de hele discussie over. Ik bedoel: Bill Gates is ook een man met een eigen visie en een voorbeeld voor velen, maar hij is volgens mij geen mysticus. En Mandela is absoluut wijs en wellicht een ziener, maar geen mysticus, dacht ik.
Gebruikersavatar
lou montagne
Artikelen: 0
Berichten: 57
Lid geworden op: wo 03 okt 2007, 23:15

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Crossword:
"Dat is tot op zekere hoogte waar. Maar neem nu eens begrippen als 'politiek', 'eerlijkheid', 'twijfel', 'waarheid' enz. enz. Hoe kun je die 'objectiveren' c.q. aanwijzen in de werkelijkheid? Ik denk dat jouw methode alleen werkt bij namen en dingen, zoals 'Jan' en 'lantaarnpaal'.
Uhh.. niet zo snel please. We zitten in verschillende uitgangspunten, dus voor dat je het weet praten we met dezelfde woorden volkomen langs elkaar heen. Deze 'denk lijn' loopt vanaf mijn reactie (bericht 22) :
In het algemeen ben ik voor waarheidsvinding met de empirie als toetssteen. Ik (er)ken eigenlijk maar één manier van kennisverwerving, en die loop via de empirie,.. zo niet dan is het geen kennis maar meta-kennis.
Dat was mijn kritiek op jou tekst met de woorden: "onderzoek doen naar de waarheid van die ervaring" en "andere manieren van kennisverwerving" Uit mijn reactie kon je opmaken dat ik dus helemaal geen andere manieren van kennisverwerving accepteer. En het was te kort door de bocht om dit te interpreteren als dat ik het sec over de wetenschappelijke methode heb, want alle intermenselijke interacties lopen mijns inziens via de empirie.



Jij:
"Empirie=ervaring. Mystiek= een vorm van ervaring. Enz."
Nou nee dus, want ik gebruik de term 'empirie' niet als een ander woord voor 'ervaring.' Ik ga er vanuit dat het werkterrein van de ratio (het denken) in de fysieke en fysische werkelijkheid ligt, en dat onze ideeën daar en slechts onafhankelijk (objectief dus) getoetst kunnen worden op hun werkzaamheid c.q. waarheidsgehalte.

'Kennis' verkregen in 'mystieke ervaringen' behoort tot het domein van het eigen individuele weten. Voor het individu kan dit innerlijk weten van grote betekenis zijn. Ik denk dan ook dat aldus geïnspireerde mensen in sommige tijden een belangrijke rol vervulden bij het ontstaan van een nieuw religieus en cultureel elan.

Crossword:
Ik begrijp je invalshoek. Mijn vraag is alleen: waarop baseer je die: op je eigen mening of op feiten? Jij doet uitspraken die in principe historisch toetsbaar zijn, zoals: 1. Religie is een sociale organisatievorm (dat is religie óók, maar is dat het enige?), 2. Aan het begin van een religieus instituut staat een inspirator (is dat altijd zo, bij elke religie?), 3. Die inspirators werden gedreven door mystieke ervaringen (geldt dat voor elke inspirator?). Ik zou dus wat meer argumentatie willen, voor zover mogelijk.
Nou ja, mijn 'uitspraken' kun je ook zelf tegen het licht houden. 'Religie is een sociale politieke organisatie': Voor mij wel ja, en voor een willekeurige antropoloog misschien ook wel,.. dat zou je kunnen nakijken. Maar het is ook mogelijk dat iemand deze kijk op religie heeel oneerbiedig vindt, en vanuit deze optiek zijn eigen religieuze overtuiging niet zou willen 'bestuderen.'

En ja, voor zover ik zie staat er aan het begin altijd een inspirator (kan ook een fictief figuur zijn - bedacht door de verhalenvertellers van die tijd.) Er is nu eenmaal de behoefte aan rolmodellen. Mensen die 'de weg' van een zeker ideaal zelf gingen, lang voordat dit ideaal algemeen geaccepteerd of cultureel geïntegreerd was. En nee, ik denk niet dat alle 'inspiratoren' hun inspiratie in 'mystieke ervaringen' vonden. Ik geloof bijvoorbeeld niet dat zeg een Ron Hubbard (Scientology religie) een mysticus was.

Crossword:
De stelling dat religie en mystiek in wisselwerking tot elkaar staan, is daarom beter onderbouwd dan de stelling dat de mensheid een mystieke fase heeft gekend, voordat er sprake was van religie.
Haha ;) Je houdt er wel van om te winnen. Je maakt uit mijn woorden een 'straw man.'

Crossword:
'spiritualiteit' (mystiek, vrijheid, experiment, individu) en 'religie' (instituut, regels, macht, collectief).
Heel aardig geassocieerd.

En verder Ikke:
Jazeker dat probeer ik ook, maar ik bleef halverwege je stukkie tekst haken aan de woorden: "Natuurlijk hebben mystici van verschillende religies ...."
Jij:
Moraal van het verhaal: altijd doorlezen tot de punt :P
Ja leuk, maar ik bleef dus haken op een punt waar me weer eens duidelijk wordt dat wij deze zaak vanuit een verschillend uitgangspunt bespreken, en dus langs elkaar heen praten.

Ik meen in je reactie op Troetel iets te vinden dat ons verschil in uitgangspunt mogelijk een beetje kan belichten:

Bericht 21: Troetel schrijft:
Jij schrijft hier dat mystiek vooral is overgeleverd binnen de grote religies, dus maw volgens jouw is een mystieke ervaring niet mogelijk zonder een religieuze achtergrond?
Crossword:
Dat weet ik niet. Als er werkelijk een transcendente werkelijkheid is die van tijd tot tijd 'doorbreekt' in ons bestaan, zou ik niet weten waarom mensen zonder religieuze achtergrond die niet kunnen ervaren. ...


Je houdt de mogelijkheid van het bestaan van een 'transcendente werkelijkheid' open, tenminste voor je argumentatie in je reactie op Troetel.

Tja, ik dus niet. Voor mij is 'transcendente werkelijkheid' een non begrip.
Lou

ads

Steun Sciencetalk Nuvance SD Kaart Lezer - SD Kaartlezer USB C - Card Reader - Incl. 8-Pin Converter - Geheugenkaartlezer Micro SD

Nuvance SD Kaart Lezer - SD Kaartlezer USB C - Card Reader - Incl. 8-Pin Converter - Geheugenkaartlezer Micro SD

Bekijk product

Steun Sciencetalk Double A Premium printpapier A4, 100 vellen

Double A Premium printpapier A4, 100 vellen

Bekijk product

Steun Sciencetalk bol cadeaukaart - verpakking hip

bol cadeaukaart - verpakking hip

Bekijk product

Crossword
Artikelen: 0
Berichten: 138
Lid geworden op: di 02 dec 2008, 22:21

Re: Mystieke ervaring en meditatie

Je antwoord stelt me teleur. Je maakt je erg druk om de verschillende uitgangspunten die we zouden hebben en vindt blijkbaar dat dit je ontslaat van de intellectuele plicht je te verantwoorden tegenover kritische vragen. Ik vraag me af of het zin heeft op die basis verder te discussiëren. Laat ik nog één poging doen en beginnen bij het eind.
lou montagne schreef:Ja leuk, maar ik bleef dus haken op een punt waar me weer eens duidelijk wordt dat wij deze zaak vanuit een verschillend uitgangspunt bespreken, en dus langs elkaar heen praten.

Ik meen in je reactie op Troetel iets te vinden dat ons verschil in uitgangspunt mogelijk een beetje kan belichten:

(…)

Je houdt de mogelijkheid van het bestaan van een 'transcendente werkelijkheid' open, tenminste voor je argumentatie in je reactie op Troetel.

Tja, ik dus niet. Voor mij is 'transcendente werkelijkheid' een non begrip.
In de eerste plaats: je bleef helemaal niet haken, je las gewoon niet goed en liet vervolgens je vooroordelen met je op de loop gaan. Je moet me geen bedoelingen in de schoenen schuiven die ik niet heb, zo simpel is het. Probeer gewoon in te gaan op argumenten en niet op eventuele verborgen bedoelingen die iemand zou hebben.

In de tweede plaats: natuurlijk houd ik de mogelijkheid van een ‘transcendente werkelijkheid’ open. Net zoals ik de mogelijkheid openhoud dat mystiek allemaal te verklaren is uit menselijke factoren. Zo’n open houding lijkt me een kwestie van intellectuele integriteit als je een verschijnsel als mystiek benadert. Als jij ‘transcendente werkelijkheid’ een non-begrip vindt (en je daarmee afsluit voor een reeks van mogelijke verklaringen), is dat je goed recht, maar dan wacht ik op argumentatie. Die heb ik nog niet gezien.

In de derde plaats: je hebt me nog geenszins duidelijk gemaakt waarom het feit dat ik de mogelijkheid van een transcendente werkelijkheid openhoud, onze discussie belemmert. Ik heb geen esoterische argumenten gebruikt, heb me nergens beroepen op dromen of openbaringen, gebruik simpele historische en filosofische argumentatie. Tot nu toe is de enige belemmering in dit gesprek dat jij niet ingaat op vragen en kritiek, maar die wegwuift met een ad hominem argument.

In de vierde plaats: als je mijn vragen en kritiek niet begrijpt, is dat prima. Ik doe graag m’n best e.e.a. helderder te formuleren. Als je geen verstand hebt van filosofie of religie, is dat ook prima. Je kunt niet overal verstand van hebben. Alleen, kom dan geen discussies voeren op een wetenschapsforum over religie en godsdienstwetenschap. Het is ook niet zo dat ik per se gelijk wil krijgen, zoals jij suggereert. Als je mijn andere discussies volgt, zie je dat ik me graag buig voor sterke argumenten (maar ik geef niet gemakkelijk toe, dat is waar). Ik word echter een beetje kribbig van het soort onzin waarmee jij me nu bekogelt.
Uhh.. niet zo snel please. We zitten in verschillende uitgangspunten, dus voor dat je het weet praten we met dezelfde woorden volkomen langs elkaar heen. Deze 'denk lijn' loopt vanaf mijn reactie (bericht 22) :

“In het algemeen ben ik voor waarheidsvinding met de empirie als toetssteen. Ik (er)ken eigenlijk maar één manier van kennisverwerving, en die loop via de empirie,.. zo niet dan is het geen kennis maar meta-kennis.”

Dat was mijn kritiek op jou tekst met de woorden: "onderzoek doen naar de waarheid van die ervaring" en "andere manieren van kennisverwerving" Uit mijn reactie kon je opmaken dat ik dus helemaal geen andere manieren van kennisverwerving accepteer. En het was te kort door de bocht om dit te interpreteren als dat ik het sec over de wetenschappelijke methode heb, want alle intermenselijke interacties lopen mijns inziens via de empirie.
Hier kom je weer met ‘mijns inziens’ en je eigen mening. Maar je gaat niet in op argumenten. Ik had het wel degelijk op je opmerkingen over empirie vs meta-kennis. Toen ik om uitleg daarvan vroeg, begon je over ‘objectiveren’ e.d. Ik zei vervolgens dat er veel is in onze menselijke ervaring dat we niet objectief kunnen toetsen. En dan reageer jij door weer gewoon naar je uitgangspunten te verwijzen. Kom nou.
Nou nee dus, want ik gebruik de term 'empirie' niet als een ander woord voor 'ervaring.' Ik ga er vanuit dat het werkterrein van de ratio (het denken) in de fysieke en fysische werkelijkheid ligt, en dat onze ideeën daar en slechts onafhankelijk (objectief dus) getoetst kunnen worden op hun werkzaamheid c.q. waarheidsgehalte.
Dat had je al gezegd. Maar daar had ik dus wat over te zeggen. Zie mijn vorige post. Overigens is het wel verwarrend om ‘empirie’ niet te gebruiken als ‘ervaring’, want dat betekent het natuurlijk wel gewoon. Het zou helderder zijn als je ‘empirie’ gebruikt als een bijzondere, toegespitste enz. vorm van ervaring. Maar dan kom je weer met het probleem dat wij veel zaken ervaren die we niet empirisch kunnen toetsen en waarvan we de werkelijkheid toch niet willen ontkennen.
Nou ja, mijn 'uitspraken' kun je ook zelf tegen het licht houden. 'Religie is een sociale politieke organisatie': Voor mij wel ja, en voor een willekeurige antropoloog misschien ook wel,.. dat zou je kunnen nakijken.
Nou, ik had graag gezien dat je zelf je uitspraken even checkt alvorens ze op een wetenschapsforum te zetten. Dan had je misschien ook ontdekt dat de meeste antropologen er anders over denken. Jouw definitie riekt vooral naar sociologie en zelfs de meeste sociologen zullen zeggen dat de organisatiedimensie van religie slechts één van de mogelijke dimensies is. Nu schrijf je vooral een heleboel meningen en persoonlijke filosofieën op. Allemaal aardig, maar hier ligt de lat wat hoger volgens mij.
Maar het is ook mogelijk dat iemand deze kijk op religie heeel oneerbiedig vindt, en vanuit deze optiek zijn eigen religieuze overtuiging niet zou willen 'bestuderen.'
Je eigen gebrek aan kennis verhullen met dit soort aanvallen, helpt niet echt. Het is bovendien onzin. Veel sociale wetenschappers die religies bestuderen zijn zelf gelovig.
En ja, voor zover ik zie…
Dat is juist het probleem, nietwaar. In de wetenschap worden we geacht verder te kijken.
… staat er aan het begin altijd een inspirator (kan ook een fictief figuur zijn - bedacht door de verhalenvertellers van die tijd.) Er is nu eenmaal de behoefte aan rolmodellen. Mensen die 'de weg' van een zeker ideaal zelf gingen, lang voordat dit ideaal algemeen geaccepteerd of cultureel geïntegreerd was.
Veel natuurreligies hebben helemaal geen stichter of inspirator. Dat geldt ook voor het jodendom (Mozes was daar niet de stichter van, al was hij belangrijk) en het hindoeïsme. Jezus zou je met wat goede wil de stichter van het christendom kunnen noemen, maar dan alleen met voorbijgaan aan hoe hij zichzelf zag en hoe zijn tijdgenoten hem zagen: niet als de stichter van een nieuwe religie in elk geval. Enzovoort.
En nee, ik denk niet dat alle 'inspiratoren' hun inspiratie in 'mystieke ervaringen' vonden. Ik geloof bijvoorbeeld niet dat zeg een Ron Hubbard (Scientology religie) een mysticus was.
Eerder zei je iets anders: “In mijn optiek staan aan het begin van een religieuze organisatie steeds een inspirator. In het kader van onze discussie mag ik deze dan een mysticus/mystica noemen.”

Jij reageerde op deze stelling van mij: “De stelling dat religie en mystiek in wisselwerking tot elkaar staan, is daarom beter onderbouwd dan de stelling dat de mensheid een mystieke fase heeft gekend, voordat er sprake was van religie.”

als volgt:
Haha Je houdt er wel van om te winnen. Je maakt uit mijn woorden een 'straw man.'
O ja? Zie jouw bericht 25: “Zouden er dan eer er religies waren geen mystieke gevoelens 'bestaan' hebben?”

Hier zeg je dat er een periode was dat er geen religies waren. Op welke manier verdraai ik je woorden?

Plaats een reactie

Je mail wordt niet openbaar getoond. Het wordt enkel gebruik voor contact of notificatie vanuit het beheer.

🗨️ Wat vind jij? Stel direct je vraag of geef je mening – zonder registratie. Je reactie zet het topic weer bovenaan bij 'Laatste posts' en trekt snel nieuwe reacties aan🔥. Mocht je als vaste bezoeker willen reageren, dan kun je je ook registreren.

Bevestig dat je geen robot bent door de volgende vragen te beantwoorden.

Noor heeft 10 knikkers. Ze verliest er 4 in het gras. Hoeveel heeft ze er nog?

Antwoord: (vul een getal in)

Er zitten 5 vogels op een hek. Twee vliegen weg. Hoeveel blijven er zitten?

Antwoord: (vul een getal in)

Terug naar “Religiewetenschappen en Theologie”

Sciencetalk: Leer, deel of groei. Volg of geef een cursus op Sciencetalk!