Radio-ontvangst in tunnels

[Jan van de Velde]

Vanmiddag reed ik weer eens door de Liefkenshoektunnel nabij Antwerpen, toch ruim een kilometer lang. Studio Brussel 100.9 FM bleef het prima doen. En niet alleen die: de automatische zoeker van de autoradio vond nog met gemak 15 andere werkende frequenties, en normaal wordt een frequentie al niet meer door die automaat gevonden als 'ie wat te zwak wordt, terwijl je hem handmatig nog wel kunt instellen.

Een paar kilometer verder op dit traject onder de havens door ligt de Thijsmanstunnel, een tikje korter. Je hebt daar ontvangst van de sterkste zenders, maar je merkt dat je op het randje zit vanwege storingen e.d., en de automatische zoeker van de autoradio blijft er op geen enkele frequentie hangen.

Als ik ga googlen op radio ontvangst tunnels e.d.vind ik wel wat over ontvangst door hulpdiensten , waarvoor in die tunnels antennes of "stralende kabels" zouden zijn geplaatst, en GSM-providers. Maar niks over FM-frequenties.

Wat maakt nou eigenlijk dat je in de ene tunnel een prima FM-ontvangst hebt, en in de andere prut??

[Brinx]

Goeie vraag Jan, daar heb ik ook wel eens bij stilgestaan. In de Craeybeckxtunnel bij Antwerpen heb ik een soortgelijk effect opgemerkt: radiostations zijn in die tunnel nog verrassend goed (en ver in de tunnel) te ontvangen.

Ik dacht tot nu toe dat het gewoon kwam doordat de tunnel handig in de 'line of sight'-richting van een nabije zender ligt, zodat radiogolven makkelijk de tunnel in komen via de uitgangen, en eventueel via reflectie tegen de wanden de hele tunnel kunnen volgen (als die geen al te sterke bochten bevat). Maar nu je over die kabels begint weet ik niet zeker of dat wel de meest logische verklaring is.

[klazon]

In de meeste tunnels in Nederland (van België weet ik het niet) zit een speciale voorziening die er voor zorgt dat ook omroepzenders in de tunnel te ontvangen zijn. Hoe het precies werkt weet ik niet, maar de signalen worden "op de wal" opgevangen en in de tunnel weer uitgestraald. Die voorzieningen zijn in de jaren '90 aangebracht. Van de Vlaketunnel kan ik me nog herinneren dat het indertijd in de PZC stond.

De belangrijkste reden voor deze voorziening: bij een calamiteit in de tunnel is het van levensbelang dat juist de automobilisten die in de tunnel zitten, via de radio kunnen vernemen wat er aan de hand is en wat ze moeten doen.

PS: dit onderwerp staat hier een beetje raar, want het heeft niks met optica of akoestiek te maken.

[Jan van de Velde]

PS: dit onderwerp staat hier een beetje raar, want het heeft niks met optica of akoestiek te maken.

Een betere hoek voor golven wist ik niet........ en dat móest er iets mee te maken hebben dacht ik in eerste instantie net als Brinx:

Ik dacht tot nu toe dat het gewoon kwam doordat de tunnel handig in de 'line of sight'-richting van een nabije zender ligt, zodat radiogolven makkelijk de tunnel in komen via de uitgangen, en eventueel via reflectie tegen de wanden de hele tunnel kunnen volgen (als die geen al te sterke bochten bevat).

Ook omdat het verschil tussen die twee tunnels in het Antwerpse havengebied toch behoorlijk groot is.

Maar ik ben toch wel benieuwd wat voor soort 'voorziening' dat dan wel is. Iets wat dan eigenlijk doorheen heel het FM-spectrum behoorlijk goed werkt in de Liefkenshoektunnel.....

[Paul Siemons]

Dacht dat dat: re-broadcastingsysteem heette en in de meeste tunnels beschikbaar is?

http://www.nieuwsbank.nl/inp/2005/06/28/R099.htm

http://www.westerscheldetunnel.nl/reposito...instructies.pdf

Mvg,

P.Siemons

[hzeil]

Er is hierbij verschil tussen FM en AM ontvangst. Mijn voorkeur voor AM zenders berust op op een stabielere ontvangst over een lange afstand. Maar in de Vlaketunnel ( Zuidbeveland) verdwijnt de AM ontvangst van bijvoorbeeld Radio-1 volledig.

[Jan van de Velde]

Er is hierbij verschil tussen FM en AM ontvangst. Mijn voorkeur voor AM zenders berust op op een stabielere ontvangst over een lange afstand. Maar in de Vlaketunnel ( Zuidbeveland) verdwijnt de AM ontvangst van bijvoorbeeld Radio-1 volledig.

Helemaal eens met je voorkeur voor AM tijdens autoritten. Maar in een tunnel ben je AM onmiddellijk kwijt zodra je in het gat duikt, terwijl FM minstens nog wat nasuddert. Dat moet m.i. met de golflengte te maken hebben.

[Benm]

Dat heeft er inderdaad mee te maken, de diameter van een tunnel is meestal fors groter dan de golflengtes van omroep FM (ca 3 meter), maar fors kleiner dan die van AM omroepstations (ca 500 meter). Gevolg is dat AM nauwelijks kan binnendringen door de opening terwijl FM geen probleem heeft.

Zou de zendantenne van een FM station in het verlengde van de rijrichting van een (rechte) tunnel staan, dan is het goed mogelijk in de gehele tunnel ontvangst te hebben. Ik vermoed dat met name de richting van de tunnel t.o.v. de zender dan ook de hoofdreden is waarom het in de ene tunnel beter werkt dan in de andere. In een kromme tunnel zullen metalen wanden ook helpen aangezien ze een primitieve waveguide vormen waardoor het signaal beter 'de bocht om' kan.

Re-broadcasting neemt meestal maar enkele zenders mee, bijv radio 1 en 2. Voordeel daarvan is dat men in noodsituaties daarop kan afstemmen en instructies kan verzenden via het re-broadcasting systeem. Tegenwoordig ietwat overbodig aangezien men ook iedereen in de tunnel kan sms-en middels cell broadcast, maar goed.

Mijn voorkeur voor AM zenders berust op op een stabielere ontvangst over een lange afstand.

Eerlijkgezegd is dat toch wat gedateerd, nationaal dekkende FM stations schakelen je radio automatisch naar de nieuwe frequenties, mits voorzien van RDS - iedere moderne autoradio heeft dat toch?

[klazon]

Re-broadcasting neemt meestal maar enkele zenders mee, bijv radio 1 en 2. Voordeel daarvan is dat men in noodsituaties daarop kan afstemmen en instructies kan verzenden via het re-broadcasting systeem. Tegenwoordig ietwat overbodig aangezien men ook iedereen in de tunnel kan sms-en middels cell broadcast, maar goed.

Ik heb eens wat zitten googelen op de trefwoorden rebroadcast en tunnel, en dan kom je toch heel wat informatie tegen. Heel weinig over de technische uitvoering, maar wat ik er wel uithaal is dat de meeste systemen 12 FM zenders doorstralen. Lijkt me normaal gesproken ook genoeg.

Verder geven de meeste voorbeelden aan dat de verkeersleiding in de tunnel kan inbreken op alle doorgeschakelde kanalen om instructies te geven.

Enne, sms-en, werkt dat dan wel in een tunnel? Volgens mij heb je daar ook een soort rebroadcast voor nodig, en dan ook nog in 2 richtingen.

[Benm]

Uiteraard zijn modellen met meer frequenties mogelijk, al betwijfel ik of het daar alhier in de praktijk van komt... maarja, zulke lange tunnels hebben we hier in nederland ook weer niet

Enne, sms-en, werkt dat dan wel in een tunnel? Volgens mij heb je daar ook een soort rebroadcast voor nodig, en dan ook nog in 2 richtingen.

Dat werkt uitstekend omdat er in de meeste tunnels een base station hangt voor elke provider, voordeel is dat je meteen weet op welke cell je dan moet sms'en. Als je voor bereik afhankelijk bent van masten -buiten- de tunnel houdt het net zo snel op als FM radioontvangst.

[DePurpereWolf]

Een betere hoek voor golven wist ik niet

Beetje mosterd na de maaltijd, maar had dit onderwerp niet beter gepast onder electriciteit en magnetisme? Het valt er een beetje tussenin.

Waar horen radiogolven bij, optica en akoestiek? Of electriciteit en magnetisme?

[Ruben01]

Beetje mosterd na de maaltijd, maar had dit onderwerp niet beter gepast onder electriciteit en magnetisme? Het valt er een beetje tussenin.

Waar horen radiogolven bij, optica en akoestiek? Of electriciteit en magnetisme?

Volgens mij past het in dit geval (geluidsgolven) het beste bij electriciteit en magnetisme. Ik zie in de bovenstaande posts dat sommige mensen zeggen dat in de ene tunnel onvangst is omdat de golven weerkaatsen op de wanden, dan zou het eventueel bij akoestiek kunnen. Ik denk dat het daar niks mee te maken heeft, volgens mij worden sommige zenders uitgezonden in sommige tunnels.

In België een van de grote radiozenders Donna kan je in de meeste tunnels horen, andere kleine zenders niet. Ik denk dat zij hun signaal gewoon niet uitzenden in de tunnel.

Het kan zijn dat ik fout ben maar de topic hoort naar mijn gevoel beter thuis bij electriciteit en magnetisme (eigenlijk is dat een beetje muggenziften).

[High-Voltage]

Er is hierbij verschil tussen FM en AM ontvangst. Mijn voorkeur voor AM zenders berust op op een stabielere ontvangst over een lange afstand. Maar in de Vlaketunnel ( Zuidbeveland) verdwijnt de AM ontvangst van bijvoorbeeld Radio-1 volledig.

AM stabiel? Minste beetje fading dat je hebt in de atmosfeer (en dat is er gewoon altijd) is je signaal al verneukt.

[Jan van de Velde]

Ik vind dat dat in de praktijk reuze meevalt, FM-zenders beginnen rond de grenzen van hun zendbereik ook akelig te storen, toch zeker als een zender met een nabije frequentie in de buurt begint te komen.

Verder is in een auto de audio-kwaliteit van de muziek van ondergeschikt belang, zelfs in een relatief stille auto is het onmogelijk de finesses eruit te halen. HIFI-installaties in rijdende auto's is weggegooid geld.

[Zest]

om even op het begin van dit topic terug te komen, ik heb ooit ergens op discovery geloof ik gezien dat het ook af kan hangen van sommige metalen die gebruikt zijn in oudere tunnels.

En over dat AM en FM, AM vind ik beter tussen de grensgebieden in dan FM, FM over het algemeen beter, maar dit zal waarschijnlijk ook wel emt de bovengenoemde invalhoeken o.i.d. te maken hebben?