Forumregels
(Middelbare) school-achtige vragen naar het forum "Huiswerk en Practica" a.u.b.
Zie eerst de Huiswerkbijsluiter

Plaats een reactie

Je mail wordt niet openbaar getoond. Het wordt enkel gebruik voor contact of notificatie vanuit het beheer.

🗨️ Wat vind jij? Stel direct je vraag of geef je mening – zonder registratie. Je reactie zet het topic weer bovenaan bij 'Laatste posts' en trekt snel nieuwe reacties aan🔥. Mocht je als vaste bezoeker willen reageren, dan kun je je ook registreren.

Bevestig dat je geen robot bent door de volgende vragen te beantwoorden.

Noor heeft 10 knikkers. Ze verliest er 4 in het gras. Hoeveel heeft ze er nog?

Antwoord: (vul een getal in)

Er zitten 5 vogels op een hek. Twee vliegen weg. Hoeveel blijven er zitten?

Antwoord: (vul een getal in)

Weergave uitklappen Voorafgaande berichten: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door R_Bena » ma 21 apr 2025, 15:44

Die zin klopt ja. Er is een extra bijwoordelijke bepaling/voorzetselgroep gezet, namelijk 'via een andere route'. Er is in principe inhoudelijk geen confusie met het onderwerp, dat blijft 'de treinen'.

De zin is lang en de menselijke hersenen hebben vaak moeite zulke lange constructies te verwerken en deelzinnen met elkaar te verbinden, dat geldt ook voor bijvoorbeeld sommige zinnen met tangconstructies.

Ik ben het ermee eens dat de zin niet lekker klinkt. Maar als je er 'ze' tussen zet klinkt ie ook niet heel lekker qua flow.

Je zou de zin iets anders kunnen opstellen om 'm begrijpelijker te maken, bijvoorbeeld opsplitsing:

"Door een defecte bovenleiding rijden de treinen tussen Leiden en Amsterdam via een andere route. Ze stoppen niet in Schiphol."

Maar ja, dat wordt in deze tijd met dat soort zinnen vaak gedaan omdat het doel van taal nu vaak is om een zo groot mogelijk publiek te bereiken (via blogs etc.). Dus taal moet simpeler. Vroeger waren zinnen veel langer en complexer en niemand die daar aanstoot aan nam, ook omdat de massa gewoon weinig las (geen boeken, geen internet).

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door Erik Leppen » ma 21 apr 2025, 15:13

Dank aan de reageerders voor een aantal leerzame reacties/gedachtes. Met name dank aan Professor Puntje en R_Bena en HansH voor het meedenken :)
Dit is een interessante vondst. Met name het volgende stukje:
De volgende zin is grammaticaal juist:

Door een defecte bovenleiding rijden de treinen tussen Leiden en Amsterdam via een andere route en stoppen niet in Schiphol.
Volgens mij is dit dezelfde constructie als mijn voorbeeld (het onderwerp is weggelaten in het tweede deel in een situatie met inversie) en ik moet zeggen dat het mij verbaast dat het correct is. Ik zou het nooit zo zeggen, opschrijven of laten staan (ik vind het niet klinken, maar geen idee waarom niet), maar blijkbaar mag het zo.

Klopt het dat mijn openingsvoorbeeld
Bij het schansspringen glijdt een skiër van een schans en maakt vervolgens een sprong door de lucht.
inderdaad precies dezelfde constructie is, en dus, volgens dit onzetaalartikel, juist is?

Ik krijg wel dat idee.

En zo ja, waarom klinkt het dan zo raar?

PS Ook opvallend stukje:
... is geïntroduceerd door de taalpurist Charivarius ...

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door HansH » za 19 apr 2025, 15:48

Professor Puntje schreef: za 19 apr 2025, 14:57 Als je er niet van houdt om op fouten gewezen te worden, is dat toch echt jouw eigen probleem.
welke fouten maak ik dan? ik heb jouw link doorgelezen zoals al eerder gezegd en op basis daarvan geconcludeerd dat de zin in het openings bericht geen probleem bevat voor zover ik uit jouw link kan opmaken. dus als jij het daar niet mee eens bent dan zul je in jouw link aan moeten geven waar dan de regel staat die leidt tot een fout in de betreffende zin.

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door HansH » za 19 apr 2025, 15:38

Professor Puntje schreef: za 19 apr 2025, 14:57 Het helpt niet om kritiek af te doen als op de man spelen
'in plaats van hier te klagen' is duidelijk een voorbeeld van op de man spelen en dat hoort niet en levert alleen maar irritatie op.

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door Professor Puntje » za 19 apr 2025, 14:57

Als je er niet van houdt om op fouten gewezen te worden, is dat toch echt jouw eigen probleem. Het helpt niet om kritiek af te doen als op de man spelen, en evenmin helpt het om er boos om te worden. Door van fouten te leren kom je vooruit, maar van het "terugpakken" van je critici leer je niets.

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door HansH » za 19 apr 2025, 13:45

Professor Puntje schreef: vr 18 apr 2025, 20:57 lees je eigen reacties in dit topic nog eens na, en dan vooral met het oog op communicatieve vaardigheden. :mrgreen:
Ik blijf altijd netjes en beleefd en probeer op de bal te spelen en niet op de man totdat iemand anders dat niet meer doet tegenover mij en dan probeer ik dat via wat hints te laten merken zoals ik dit geval in het topic.

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door Professor Puntje » vr 18 apr 2025, 20:57

@HansH Het hele stukje lijkt mij relevant. Kromme samentrekkingen komen vaak voor, en zijn soms een probleem en soms niet. Met enkel weten hoe de stijlfout in een gegeven voorbeeldzin heet schiet je niet veel op. Beter bekijk je meerdere voorbeelden, zo leer je ook iets over de achtergronden.

Verder: lees je eigen reacties in dit topic nog eens na, en dan vooral met het oog op communicatieve vaardigheden. :mrgreen:

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door HansH » vr 18 apr 2025, 20:53

Xilvo schreef: vr 18 apr 2025, 11:15 "Foutloos Nederlands schrijven is makkelijker als je denkt".
die is wel leuk gevonden. blijkbaar is er nog hoop mbt nederlands taalgevoel want ik snap hem.

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door HansH » vr 18 apr 2025, 20:45

Professor Puntje schreef: vr 18 apr 2025, 10:10 Je zou er beter aan doen om zelf die link ook eens te lezen om zo je eigen kennis te verrijken, in plaats van hier te klagen dat die link te veel tekst bevat.
ik had hem gelijk al gelezen. vandaar mijn vraag welk stukje van de link gaat over de betreffende zin, want ik zag dat niet zo snel. ik heb altijd wat moeite met mensen die je met een kluitje text het riet in sturen, vandaar. Er is een speld en er is een hooiberg en daar zit die speld in (ergens, dus goed zoeken) de opmerking: ' in plaats van hier te klagen' maakt het dan nog weer vervelender. misschien moet ik dan verwijzen naar een cursus communicatie op fora. met een algemene link naar het internet want dat staat er vast op (ergens, want het is een vrij veel voorkomend probleem)

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door Xilvo » vr 18 apr 2025, 11:15

Dat taalregels er toe doen laat deze zin nog maar eens zien:
"Foutloos Nederlands schrijven is makkelijker als je denkt".

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door R_Bena » vr 18 apr 2025, 10:15

Het staat er allemaal inderdaad op die site. In de meest puristische vorm zou je bij die gegeven zin van TS 'die' of 'hij' zetten ter verduidelijking, maar het hoeft niet omdat de betekenis en grammatica intact blijven als je het weghaalt. Zouden schrijvers/auteurs bij dat soort zinnen steeds 'die' of 'hij' moeten zetten, dan gaat het ook ten koste van de flow van de zin, om maar een klein zijstraatje in te gaan. Maar bij sommige zinnen is het verplicht.

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door Professor Puntje » vr 18 apr 2025, 10:10

De link die ik heb gegeven is van Onze Taal. Hier over die website: https://onzetaal.nl/over-onze-taal

Deskundiger ga het niet krijgen. Je zou er beter aan doen om zelf die link ook eens te lezen om zo je eigen kennis te verrijken, in plaats van hier te klagen dat die link te veel tekst bevat.

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door HansH » do 17 apr 2025, 23:44

Voor mij is het totaal geen probleem om die zin te begrijpen en is voor mij ook helemaal logisch. dus ik til er allemaal niet zo zwaar aan. Taal is immers ook maar wat we er samen van maken. Maar zou fijn zijn als een echte neerlandicus die ervoor gestudeerd heeft een correcte onderbouwing kan geven mbt deze zin. misschien kan iemand het aan zijn/haar leraar nederlands voorleggen op school n dan de conclusie hier posten? Maar nog handiger als er gewoon neerlandici zijn die dit lezen en reageren.

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door R_Bena » do 17 apr 2025, 23:04

Ja, het klopt wat er staat op die site van PP. Ik heb het ook bij een andere site gecheckt (Taaladvies.net).

Re: Wat voor taalfout is dit? Verwijswoord naar het onderwerp weglaten na bijzinsconstructie

door Professor Puntje » do 17 apr 2025, 23:02

Het zijn kromme samentrekkingen die je op het verkeerde been zetten, en waarbij je je afvraagt over wie of wat het in de tweede deelzin gaat. Vaak is dat laatste bij enig nadenken wel duidelijk, maar soms ook niet.